Satış, mülkiyeti devir borcu yaratan bir işlemdir ve sözleşme ile yapılır. Özel bir satış sözleşmesinin bulunmadığı durumlarda ise Borçlar Kanunu hükümleri uygulanır. 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanununa göre genel bütçe kapsamında bulunan taşınır ve taşınmaz malların satışı ise Maliye Bakanlığı'ndadır. Maliye Bakanlığı'nda görev alan Milli Emlak Müdürlüğü ise hazine mülkiyetinin satışından sorumludur.
Hazineye ait taşınmazlar nasıl satılır?
Hazineye ait olan taşınmazların satışı ihale usulüne göre yapılır. Satış ihalelerinde açık ya da kapalı teklif usulü uygulanır. Özel kanunlara göre belirlenen şekilde de hak sahiplerine doğrudan satış mümkündür. Satışı yapılacak olan taşınmazın bedeli bedel tespit komisyonu tarafından belirlenir. İhale üzerinde kalan mükellef kesinleşen ihale kararının kendisine tebliğ edilmesini takip eden 15 gün içinde taşınmazın bedelini idareye yatırır ve tapusunu alır. Satış bedeli ister taksit ister peşin olarak ödenebilir. Taksitle ödeme yapılacaksa satın alan kişi bedelin dörtte birini peşin yatırır ve geri kalan bedeli eşit taksitler ile maksimum iki yılda aylık ya da üçer aylık dilimler şeklinde ödeme yapar. İdare ile mükellef arasında taksitli satış sözleşmesi düzenlenir.
Taşınmazın bedelinin tespitinde, taşınmazın özellikleri ve konumu göz önünde bulundurulur. Taşınmaz bedelinin hesabı için kullanılan fiyatlar için bilirkişiler ve ilgili kuruluşlardan yardım alınır. Taşınmazın işyerlerine ve yerleşim yerlerine yakınlığı, imar durumu, bina ve inşaat sahası büyüklüğü, ulaşıma durumu, toprak cinsi gibi özellikleri ayrıca da emsal bedelleri de göz önünde bulundurulur. İncelemeler sonucunda emlak vergisine esas olan metrekare değerinden az olmamak şartıyla taşınmazın rayiç bedeli esas alınarak kıymet takdiri yapılır.
Mülkiyeti size ait olan arsa hazine tarafından satılabilir mi?
Hazine arsasını alan kişi arsayı başka birine sattığında taşınmazın borcu arsanın eski sahibine aittir. Bu durumdan arsanın yeni sahibi de etkilenir. Bu gibi durumlarda ilk olarak satış işleminin hileli olup olmadığına bakılır. Arsa satışı eğer rayiç bedel üzerinden yapılmışsa hileli satış yoktur. Eğer satış bedeli ile rayiç bedel arasında büyük fark varsa hazine tarafından arsanın satışı yapılır ve arsanın yeni sahibine parası ödenir.
