Merkezden AVM'lerdeki dövizle kira tartışmasına müdahale

Birleşmiş Markalar Derneği Yönetim Kurulu ile Alışveriş Yatırımcıları Derneği arasında polemiğe sebeb olan AVM'lerde dövizle kira tartışmasına merkezden müdahale geldi. Ömer Çelik, dolarla kira ısrarını ve kepenk kapatma olayını eleştirdi

Merkezden AVM'lerdeki dövizle kira tartışmasına müdahale

Alışveriş merkezlerinde kiracı olarak faaliyet gösteren işletmeleri döviz hareketlilikleri sebebiyle zor duruma düşmesi ve kepenk kaptma protestosu sonrasında başlayan gerilime merkezden müdahale geldi. AK Parti Sözcüsü Ömer Çelik, kepenk kapatma olayını da dolarla kira alma ısrarını da eleştirdi

Ömer Çelik'in AVM kiraları açıklaması

Geçtiğimiz hafta içinde kimi AVM esnafının kepenklerini 2 saat geç açma protestosu ve sonrasında Alışveriş Yatırımcıları Derneği tarafından yapılan "Sadece sansasyon yaratırsınız" açıklaması ile başlayan polemiğe ilişkin değerlendirmelerde bulunan Çelik: "Bazı AVM sahiplerinin dolar ısrarı sürüyor. Bu haksız kazanç oluyor. Kurdaki artışla birlikte kiralarını fazla ödemek zorunda kalıyorlar..." dedi. Çelik, diğer taraftan kepenk kapatma olayının da yanlış olduğunu ve vatandaşın belli ürünlere ulaşmasını engellemenin yanlış bir tutum olduğunu da belirterek:

Merkezden AVM'lerdeki dövizle kira tartışmasına müdahale

"Bunları yanlış buluyoruz. Türkiye'de piyasanın rasyona çalışması ve piyasa zincirinin düzgün işlemesi en büyük gücümüzdü. Hukuken alabileceğimiz tedbirleri almaya hazırız. Hiç kimse piyasayı bloke etmek gibi bir tavır içine girmesin..." ddei. 

BMD ile AYD arasında tartışma

İstanbul'daki 3 farklı Alışveriş Merkezi'nde bazı mağazalar iki saatlik gecikme ile güne başladı. Birleşmiş Markalar Derneği Yönetim Kurulu'ndan yapılan açıklamada, perakende sektörünün iki seneye yakın süredir yaşadığı türbilansın varlıklarını tehdit etmeye başladığını dile getirdi. 

Döviz hareketleri ticari faaliyetleri bitirme noktasına getirdi

Açıklamasında döviz kurlarına bağlı olarak yüksek kira maliyetlerinin varlıklarını tehdit etme noktasına getirdiğini dile getiren markaların, adil ve onurli ticaret talebiyle İstanbul'daki 3 AVM'de mağazalarını iki saatlik gecikme ile açtığını dile getiren BMD Yönetim Kurulu, yaşanan fiyat artışlarının perakende ticareti sürdürülebilir olmaktan çıkardığına dikkat çekti. Açıklamada: "Üzülerek izlediğimiz gibi son bir haftada köklü üç markamız konkordato ilan etmek zorunda kaldı." dedi.

Kira faturaları yılbaşına oranla yüzde 31, son 1 yıla oranla yüzde 46 yükseldi

BMD Yönetim Kurulu'na bağlı markaların ülke genelinde faaliyet gösteren AVM'lerin önemli bir kısmı ile omuz omuza vererek iş birliği içinde faaliyetlerini sürdürdüğünün vurgulandığı açıklamada: "Üçte birlik AVM yatırımcısı ise dayanışmaya en çok ihtiyaç duyduğumuz dönemde ülke gerçeklerini ısrarla görmek istemiyor." dedi. AVM'lerin önemli bir kısmının günlük kurdan göstermelik şekilde vazgeçtiği, buna karşın kira faturalarının yılbaşına oranla yüzde 31, son bir yıla oranla ise yüzde 46 daha yüksek olarak düzenlendiği bilgisinin paylaşıldığı açıklamada:

"En kısa sürede onurlu ve adil bir ticaret düzeni tesis edilmeli. Yabancı paraya endeksli ticaret ve ham maddenini ağırlıklı bölümünün dövizle tedarik edilmesi sektörümüzü olumsuz etkiliyor. Ülkenin geleceği için markalar iş birliğini artırmalı..." dedi. 

"Çarşı ve mağazalar kapanmasın" uyarısı

AVM yatırımcılarının bu süreçte ısrarla kendi döviz borçlarını öne sürmeye devam ettiği ifadelerine de yer verilen açıklamada: "Söz konusu döviz borçları bakanlık tarafından resmi olarak tespit edilerek çözümü konusunda bir çalışma başlatılmalı..." ifadelerine yer verildi.

AYD Başkanı Belgü: 'Sadece sansasyon ve zaman kaybı'

Alışveriş Yatırımcıları Derneği Başkanı Hulusi Belgü de söz konusu protestoya ilişkin mesajında bireysel kalkınmaya değil, toplumsal kalkınmaya yönelik ortak mücadele gerektiren bu dönemde kimi kurum ve markaların durumdan vaziyet çıkardığını ve enflasyonist hareket ve sendikal tavır takındığını belirtti. Bu mağazalranı yarım günlük protestosunu değerlendiren Belgü:

 

AYD Başkanı'ndan protesto yorumu: Sadece sansasyon yaratılır

 

"Sansasyon yaratmaktan öteye gitmeyecek bir zaman kaybı olarak değerlendiriyoruz. Geçtiğimiz hafta içerisinde üyelerimizle yaptığımız toplantıda da söylediğimiz gibi en doğru yol, ilgili Bakanlıklarımızın riyasetinde, diyalog kurarak meselelere ortak çözüm aramaktan geçmektedir. Türkiye’de bulunan tüm Alışveriş Merkezleri, sıkıntısı olan tüm perakendecilere ya indirim vererek ya da kuru sabitleyerek yaşanan sıkıntılı dönemde ellerinden geldiği kadar yardımcı olmaya çalışıyor ve bunu AYD olarak tüm paydaşlarımıza tavsiye ediyoruz." dedi. 

15 milyar doların üzerinde borcu olan bir sektör

Belgü, beklenmedik dönemde ortaya çıkan bu yükü yalnızca Alışveriş Merkezlerinin üstüne yıkma fikrinin doğru olmadığını ve zararın hakkaniyetli bir şekilde her kesimin paylaşması gerektiğini vurgulayarak: "Aksi bir durum 15 milyar doların üstünde borcu olan bir sektörü zor duruma düşüreceği gibi bankalarımıza, ekonomimize, dolayısı ile ülkemize çok ağır ve büyük hasarlar vereceği kaçınılmazdır." dedi. 

JLL Başkanı: Döviz artışı AVM'ler için kaldırılabilir değil

Jones Lan LaSalle-JLL Türkiye Başkanı Avi Alkaş, Maliye Bakanı Berat Albayrak'ın gayrimenkul alım satım ve kiralama işlemlerinde döviz faktörünün ortadan kalkacağına ilişkin açıklaması ile gündeme gelen AVM'lerde dövizle kira tartışmasıyla ilgili önemli açıklamalarda bulundu. Dövizdeki artışın taşınabilir ve kaldırılabilir bir durum olmadığını vurgulayan Alkaş: "Ancak bu sorunu aşmanın yolu var." dedi. 

 

Alkaş: Döviz artışı AVM'ler için kaldırılabilir değil

 

Taraflar bir masada oturup konuşmalı

Avi Alkaş, sorunun çözümü için uzun vadeli bir programın yapılıp, yatırımcı, devlet, perakendeci ve bankaların aynı masaya oturması gerektiğine işaret ederek: "Yeni bir model oluşturulmalı." şeklinde konuştu. Perakendecilerin Alışveriş Merkezi Yatırımcısından böylesi dönemlerde "babalık" beklediğine de dikkat çekerek: "Ancak AVM yatırımcısı da aynı şefkati ve babalığı bankalardan bekliyor. Ancak onlar da bunu bulamıyor." dedi.

Ünlü AVM'de döviz tartışması

İstanbul'un en ünlü alışveriş merkezlerinden Cevahir AVM, kiracıların döviz bedellerindeki artışa itirazları sebebiyle kamuoyunun gündemine geldi. Medyada yer alan haberlere göre Şişli'de yer alan Cevahir Alışveriş Merkezi'nde mağaza sahipleri dövizdeki değerlenme sebebiyle kiralarını ödeyemez hale gelirken, AVM yönetiminin indirim önerdiği anlaşıldı

Cevahir AVM'de döviz tartışması ve karşılıklı talepler

Mağaza sahiplerinin itirazlarını görüşen Cevahir AVM yönetiminin yüzde 20'lik ve 4 aylık güncel kur üzerinden indirim önerdiği belirtilirken, bu teklifin reddedildiği vurgulandı. Bu önerinin sorunlara çare olmayacağını dile getiren mağaza sahiplerinin ise kurların makul ve her iki tarafı da mağdur etmeyecek seviyede ve aynı zamanda da uzun vadede sabitlenme önerisinde bulunduğu belirtildi. 

Anlaşmazlıklarda Berat Albayrak'a gönderme

Mağaza sahiplerinin bu önerisini reddeden Cevahir AVM yönetiminin tepkisi üzerine tartışmalar yaşanırken, kiracıların Maliye Bakanı Berat Albayrak'ın gayrimenkul kiralama ve alım-satımında döviz döneminin sonlanacağı yönündeki açıklamasına atıfta bulunduğu vurgulandı. 

Gayrimenkul alım satımında döviz dönemi bitiyor

Gayrimenkul alım satımı ve kiralama işlemlerinde döviz dönemine son verileceğini söyleyen Hazine ve Maliye Bakanı Berat Albayrak, bu kapsama konut, dükkan ve AVM'lerdeki taşınmazların da dahil edileceğini açıkladı. Bakan Albayrak konuyla ilgili düzenlemelerin çok yakında TBMM gündemine geleceğin bilgisini verdi. 

Dövizle kiralama ve satış döneminin sonu

Hükümet, son dönemde yaşanan döviz krizi sonrasında gayrimenkul alım satımında önlem almaya hazırlanıyor. Fransa Finans Bakanı Bruno Le Maire ile yaptığı görüşme sonrasında ülkeye dönerken gazetecilere açıklamalarda bulunan Hazine ve Maliye Bakanı Berat Albayrak, alışveriş merkezleri, evler ve dükkanlarda bundan böyle döviz ile satış ve kiralama yapılmaması için çalışmalar yürüttüklerini söyledi. Albayrak, konuyla ilgili olarak gerekli çalışmaların yürütüldüğünü ve konunun yakın sürede TBMM'ye geleceğini belirterek: "Türkiye gibi güçlü ülkelerin dolarizasyon sorununu artık geride bırakması gerekiyor." dedi. 

Bu yıl kira vergisi ne kadar? Ayrıntılar için 2018 Kira Vergisi konulu haberimizi inceleyebilirsiniz

Yoğun çalışmalar sürüyor

Alışveriş merkezlerindeki dükkanlarda ve gayrimenkullerde döviz ile kiralama ve satışın önüne geçmek adına yoğun çalışmalar yürüttüklerin vurgulayan Bakan Albayrak: "Diğer taraftan döviz kredi riski bulunan portföyleri bu çalışmadan ayrı biçimde değerlendireceğiz. Bunu da kısa sürede Türkiye Büyük Millet Meclisi'ne taşıyacağız. Zaten bu konuyla ilgili ciddi bir talep var. Detaylar ve hukuki süreç üzerinde şu sıralarda çalışılıyor." şeklinde konuştu. 

 

Gayrimenkul alım-satım ve kiralamalarda döviz dönemi bitiyor

 

Cumhurbaşkanı Erdoğan daha önce de çağrı yapmıştı

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın 2016 yılının sonlarına doğru kiraların Türk lirası cinsinden alınması yönünde öneride bulunduğu dönemde de AVM'ler, gelecek stratejileri açısından belirsizlik dönemine girmişti. Çağrıya uymayı kabul eden 6 AVM ile birlikte Türk lirası cinsinden kira alan AVM sayısı 118 adede yükseldi. Ancak bu rakamın iki katından daha fazla sayıda AVM'de döviz ile kira alımına devam ediliyor. Kiraların döviz ile alındığı 253 AVM'nin Cumhurbaşkanı'nın çağrısına uyup uymayacağı sorusu ise belirsizliğini koruyor.

AVM'ler Türk lirasına geçecek mi?

Dolardaki ani yükselişe paralel olarak ülke çapında başlayan Türk lirasını güçlendirme seferberliği Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın çağrısıyla birlikte AVM'lere de sıçradı. Çağrının üzerinden yalnızca bir hafta geçmesine rağmen, 6 AVM'nin Türk lirası ile kira alımına başladığını açıklamasıyla birlikte TL ile kira alan AVM sayısı 118'e yükseldi. Ancak döviz ile kira alan AVM sayısı halen ağırlığını korumayı sürdürüyor. Zira ülke çapında bulunan 371 AVM'nin 253'ü halen kira alımlarında Türk lirasını kullanmıyor.

Cumhurbaşkanı'nın çağrısıyla birlikte TL'ye geçen AVM'ler

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın çağrısıyla birlikte kiraların Türk lirası cinsinden alınmaya başlandığı 6 AVM'nin isimleri şöyle:

- ArenaPark
- ArmoniPark
- Kayseri Park AVM
- Nata Vega
- Armada AVM
- Panora AVM

Döviz ile kira alan AVM'lere ikna turu

Konuyla ilgili bir değerlendirme yapan Alışveriş Merkezi Yatırımcıları Derneği Yönetim kurulu Başkanı Hulusi Belgü de, ülke genelindeki AVM'lerin yüzde 70'inin döviz üzerinden kira almayı sürdürdüğünü belirterek, yatırımcı, perakendeci ve hükümet kanadıyla bazı düzenlemelerin yerine getirilmesine ilişkin görüşmelerin devam ettiği bilgisini verdi.