Danıştay'dan sorgusuz "ihalelere" dur kararı

Danıştay, Kamu İhale Kurumu Yapım işleri Yönetmeliği’nde aşırı düşük teklife sorgulama yapmadan ihale verilmesine imkan sağlayan maddelerin yürütmesini durdurma kararı aldı

Danıştay'dan sorgusuz

Danıştay, 2014 yılında yürürlüğe giren Kamu İhale Kurumu Yapım İşleri Yönetmeliği'nde aşırı düşük teklife sorgulama yapmadan ihale verilmesine imkan sağlayan maddeleri durdurma kararı aldı. Avukat Melih Akkurt'un başvurusunu inceleyen Danıştay 13. Dairesi, ilgili maddelerin yürütmesini durdurdu.

İnşaat sektörü için önemli adım
Avukat Melih Akkurt, “Bu karar kamu kaynaklarının korunması anlamında önemli bir adım. Aşırı düşük teklife verilen ihalelerin büyük bölümü işlerin yarım bırakılmasına neden oluyor ve ihalelerin tekrarlanmasıyla sonuçlanıyor. Bu da kamuyu zarara uğratıyor” diye konuştu.

Torba yasa ve genişleyen yönetmelik
Geçtiğimiz yıl Şubat ayında Meclis’ten geçerek yasalaşan torba yasada;  Kamu İhale Kurumu’na “ihale konusu işin türü, niteliği ve ihale edilme usulünü” dikkate alarak aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve aşırı düşük teklif sorgulaması yapmadan ihalenin sonuçlandırılması konularında yetki verildi. Kamu İhale Kurumu da yasadaki değişiklikleri dikkate alarak; Haziran ayı içinde bir yönetmelik değişikliği yaptı.  Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nde yapılan değişiklikle getirilen en önemli değişiklik ise, “ihale ilanında ve dokümanında aşırı düşük teklif açıklaması istenmeyeceğine dair bir hüküm varsa; ihalenin aşırı düşük teklife verilebileceği” yönündeki düzenleme oldu.

Kamu yararı gözetilmiyor
Ankaralı Avukat Melih Akkurt ise, yönetmelikle getirilen bazı düzenlemelerin milyarlarca liralık kamu alımlarında “kamu yararı” ilkesinin ihlal edilmesine neden olabileceği gerekçesiyle Danıştay’a başvurdu. Danıştay 13. Dairesi’nde ele alınan davada, geçtiğimiz günlerde ilk karar çıktı. Dairenin verdiği kararda, geçtiğimiz yıl yasalaşan torba yasayla belli koşullarda aşırı düşük teklif sorgulaması yapmadan ihalenin sonuçlandırılması konusunda Kamu İhale Kurumu’na yetki verildiğine dikkat çekildi.  Bu koşulların “işin türü, niteliği ve yaklaşık maliyeti ile ihale edilme şekline” göre şekilleneceği vurgulanan kararda,  Kamu İhale Kurumu’na da söz konusu 4 koşulla ilgili bir çalışma yapıp yapmadığının sorulduğu kaydedildi.

Çalışma yapmadan verilen yetkiler
Karara göre, Kamu İhale Kurumu Danıştay’a verdiği yanıtta 4 koşulla ilgili bir çalışma yapmadığını belirtirken, aşırı düşük teklif sorgulaması yapmadan ihaleyi sonuçlandırma yetkisini yasalar çerçevesinde idarelere bıraktığı savunmasında bulundu. Ancak Danıştay, Kamu İhale Kurumu’nun savunmasını yeterli bulmadı. Yasanın aşırı düşük teklifler konusunda yetkiyi ihaleyi yapan idarelere değil Kamu İhale Kurumu’na verdiğini belirten Danıştay, “Aşırı düşük teklifle ilgili düzenlemeler hukuka aykırı” kararına vardı. Uygulamanın devam etmesi halinde telafisi güç ve imkansız zararların doğabileceğini belirten Danıştay,  Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin aşrı düşük teklifi düzenleyen maddelerinin yürütmesini durdurdu.

40 milyar TL'lik pazar
Danıştay’ın aldığı karar, 2014 yılı rakamlarıyla 40 milyar TL olan yapım işleri sektörünü yakından ilgilendiriyor. Yönetmelikle ilgili hukuki süreci başlatan Avukat Melih Akkurt sorularımız üzerine, “En düşük teklife verilen ihaleler, işin tamamlanmamasına ve idarenin daha yüksek bedellerle işin tekrar tekrar ihale edilmesine neden oluyor. Bu düzenlemede yürütmenin durdurulmasıyla en düşük teklife değil makul ve mantıklı teklifte bulunana işler gidecek. Bu da başlı başına kamunun kaynaklarının korunması anlamına geliyor” dedi.

Müteahhitler Birliği de talep etmişti
Avukat Melih Akkurt’un başvurusu sonrası Danıştay’ın aldığı yürütmeyi durdurma kararı; aşırı düşük tekliflerle ilgili tartışmaları bir kez daha gündeme getirdi. Türk müteahhitlik sektörü, aşırı düşük tekliflerle sonuçlanan ihalelerin büyük bir bölümünün tamamlanamadığını belirtirken; bu tekliflerin sektörde haksız rekabete yol açtığı tezini dile getiriyor. Türkiye Müteahhitler Birliği tarafından geçtiğimiz aylarda yayınlanan ve sektörün taleplerinin yer aldığı bildirgede de,  aşırı düşük tekliflerin sektörde sıkıntıya yol açtığına dikkat çekilerek; bu konuda bir düzenleme yapılması istendi