Tarihi Mecidiyeköy Likör Fabrikası yıkıldı

Mecidiyeköy’de eski Ali Sami Yen Stadyumu’nun yanı başında yer alan Cumhuriyet’in ilk endüstriyel yapılarından tarihi Likör Fabrikası yıkıldı

Tarihi Mecidiyeköy Likör Fabrikası yıkıldı

24 Mayıs 2012

Mecidiyeköy’de eski Ali Sami Yen Stadyumu’nun yanı başında yer alan Cumhuriyet’in ilk endüstriyel yapılarından tarihi Likör Fabrikası yıkıldı. TOKİ iştiraki Emlak Konut GYO ile Viatrans-Meydanbey Ortak Girişimi yıkılan tarihi bina için "Mimar Robert Mallet Stevens'ın orijinal çizimleri göz önüne alınarak yeniden inşa edilip korunacak" açıklamasını yapıyor. Mimarlar ise binanın yakılmasına ve şirketin açıklamasına tepkili. Radikal Gazetesi yazarı Ömer Erbil, tarihi yapının yıkılmasıyla ,ilgili şunları yazdı.

Radikal Gazetesi yazarı Ömer Erbil'in yazısı:

Arazisine iki gökdelen dikilecek olan Likör Fabrikası yıkıldı. Tarihi miras olan bina, altına otopark yapılarak yeniden inşa edilecek. 

Radikal, Mecidiyeköy'deki tarihi fabrikanın yıkımını aşama aşama görüntüledi.

'Endüstriyel Miras' kapsamında tescilli tarihi Şişli Likör Fabrikası 'korunmak' üzere tamamen yıkıldı. Fabrikanın arazisine 157 metre yüksekliğinde iki gökdelen dikilecek. Yıkılan fabrikanın bulunduğu yerin altına üç kat otopark yaptıktan sonra da bina şekline uygun olarak yeniden inşa edilecek. Sadece Fransız Mimar Robert Malles Stevens'ın çizgileri orijinal olacak. Mimarlar tepkili...
Atatürk'ün emriyle 1930 yılında kurulan Şişli Likör Fabrikası, Cumhuriyet'in ilk yapıları arasında sayılıyordu. İlk betonarme tekniği uygulanan yapı olduğu için 2 No'lu Koruma Kurulu tarafından 2006 yılında 'Endüstriyel Miras' kapsamında değerlendirilip kültür varlığı olarak tescillenen tarihi fabrika, sık sık yıkılma ihtimaliyle gündeme gelmişti. Koruma Yüksek Kurulu'nun 660 sayılı "Tescilli yapıların yıkılmadan restorasyonunun yapılması esastır'' kararına rağmen Çevre ve Şehircilik Bakanlığı'na bağlı 4 Numaralı Tabiat Varlıklarını Koruma Komisyonu'nun kararıyla yıkılan tarihi Likör Fabrikası'nın arazisindeki 5 dönümlük alana 157 metre yüksekliğinde toplam 400 konutlu iki gökdelen dikilecek. 200 milyon dolar yatırımla hayata geçirilecek olan proje içerisinde rezidans dairelerin yanı sıra otel ve kültür-sanat merkezi de bulunacak.
TOKİ iştiraki Emlak Konut GYO ile Viatrans-Meydanbey Ortak Girişimi yıkılan tarihi bina için "Mimar Robert Mallet Stevens'ın orijinal çizimleri göz önüne alınarak yeniden inşa edilip korunacak" açıklamasını yapıyor. Ancak mimarlar bu açıklamaya tepkili. Dünyada bu tarzda restorasyon anlayışı olmadığı, ancak kaldırmak zorunluluğu karşısında taşınmanın gündeme gelebileceği vurgulanıyor. Yıkarak koruma anlayışının sadece yenileme olabileceğini buna asla restorasyon denilemeyeceğini belirten mimarlar, Likör Fabrikası'ndaki yöntemi 'kılıfına uydurma' olarak nitelendiriyorlar.

'Yıkmak en son çaredir'
Prof Dr. Zeynep Ahunbay: "Restorasyonda yıkmak en son çare olmalıdır. Burada niye yıkıyorlar anlamış değilim. Beton mukavemeti güçlü değil, bir mazeret olabilir mi? Güçlendirirsin ve korursun. İlk betonarme bina örneği olarak eksikleriyle koruyup gelecek kuşaklara aktarmak asıl olandır. Özgün haliyle korunması gerekirdi. Şimdi kopyası yapılacak. Tüm orijinalliği gitti. Tescilli bir binanın yıkılarak restorasyon adı altında 'Aynısını yapacağız' denmesi korkunç bir olay. Koruma kültürü bu değil. Burada amaç altına otopark yapmak. Çevresine gökdelen yapılmasına bile izin verilmemesi gerekirken tamamen yıktılar."

'Bu, kılıfına uydurmak'
Doç.Dr. Gül Akdeniz: "Bu sorun asıl Kültür Varlıkları Koruma Kurulu'nun elinden alınıp Tabiat Varlıkları'na verilmesiyle başladı. Kültürel süreklilik açısından Şişli Likör Fabrikası çok önemliydi. Kültür varlığı olarak tescil edilmiş. Kentin belleğine kazınmış bir yapıyı nasıl yıkarsınız? Kimse direniş göstermiyor. Dünyada böyle bir restorasyon anlayışı yok. Ankara bu yıkımı önce suç olmaktan çıkarıyor sonra kılıfına uydurulmuş bir şekilde uygulamaya geçiliyor. Türkiye'de böyle bir restorasyonu daha önce ne gördüm ne de duydum. Ben yeniden yapacaklarına da inanmıyorum. Daha önce de böyle durumlar çok gördük. Rölevesini kendi istedikleri şekilde uygulayacaklardır."

Cumhuriyet'in ilk yapılarından
Dönemin ünlü Fransız mimarı Robert Mallet Stevens tarafından 1930'ların başında inşa edilen Likör Fabrikası Cumhuriyet'in ilk yapıları arasında yer alıyordu. İnşa edilen döneme göre daha ileri tekniklerle yapılan fabrika, sanayiyle kalkınmayı hedefleyen Cumhuriyet dönemi ekonomi politikasının sembolü niteliğindeydi. Betonarme tekniğinin uygulandığı ender yapılar arasında yer alan fabrika zaman içerisinde birçok kez tadilat gördü. 1960 yılında tadilat gören fabrikaya bir de baca eklenmişti.

 
Proje Bilgisi: Köy