Gaziantep Rumkale

Gaziantep, Yavuzeli İlçesinde yer alan Rumkale, Merzimen Çayı’nın Fırat Nehri ile birleştiği yerde dik kayalar üzerinde bulunuyor. Kasaba köyünden ya da Halfeti'den teknelerle ulaşılabilen Rumkale antik dönemden günümüze kadar Şitamrat, Kal-a Rhomayta, Hromklay, Ranculat, Kal-at el Rum, Kal-at el Müslimin, Kale-i Zerrin gibi isimlerle adlandırıldı.

Doğayla oldukça uyumlu bir yapı olan Rumkale hakkında Moltke 1838 yılındaki ziyareti sonrasında “kayalığın nerede bittiğini, insan eserinin nerede başladığını söyleyebilmek çok zor” ifadelerini kullanıyor. Kale iki bedenden oluşuyor. Birinci beden; kalenin doğu, kuzey ve batıda doğal kayalığın dik olarak yontulmasıyla oluşmuş. Adeta doğal bir sur görünümünde. İkinci beden ise bu doğal surun üstüne sert kalker kesme taşlarla sur duvarı olarak yapılmış. Kuzey ve doğu surlarında dikdörtgen planlı 7 burç ile kuzeyde çok sayıda mazgal şeklinde pencereler bulunuyor. Kalenin güney yöndeki kayalık uzantısı 30m. derinliğinde ve 20m. genişliğinde oyularak bir uçurum haline getirilmiş ve böylece, savunmaya yönelik olarak karayla kalenin doğrudan ilişkisi kesilmiştir.

Rumkale bir zamanlar Halfeti ile Gaziantep arasında sınır oluşturan Fırat ırmağı kıyısında yer alıyordu. Merzimen çayının suyu Rumkale dibinde, derin ve sarp vadi içinde akan Fırat nehrine karışırdı. Günümüzde ise Rumkale'nin üç yanı Baraj gölüyle çevrilmiş olup, yarım ada görünümündedir. Kalenin eteklerinde ise aşağı şehir bulunuyordu.

Rumkale’nin doğu ve batıdan olmak üzere iki ana giriş kapısı bulunuyor. Doğu girişi Fırat nehri, batı girişi ise Merzimen çayı üzerine kurulmuştu. Günümüzde ise sadece ayaklarının kalıntısı mevcut olan köprü, kara ile irtibatı sağlıyordu. Buradan patika yolla kalenin giriş kapısına çıkılıyor.

Kalede beden duvarları ve burçların dışında, bugün görülebilen kalıntılar arasında Şair Aziz Nerses kilisesi, Barşavma manastırı, su sarnıçları ve su kuyusu bulunuyor.

Rumkale'ye nasıl gidilir?
Rumkale'ye ulaşım için iki güzergâh bulunuyor. Birinci güzergah, Gaziantep'in Yavuzeli ilçesinden doğuya doğru gidilince kasaba köyünün güney eteğindeki Rumkale'nin karşı kıyısına ulaşılır. Rumkale'ye geçmek için Kasaba köylülerine ait küçük balıkçı teknelerini ve Gaziantep Valiliğine ait tekneyi kullanmamız gerekiyor.

İkinci güzergah ise, Şanlıurfa'nın Halfeti ilçesi olup, ilçeden teknelerle kaleye ulaşım sağlamak mümkün.

Rumkale; üç yanı zümrüt yeşili göl ve bunu çevreleyen dik, sarp kayalıklı tepelerle çevrili doğa ve insan harikası bir yer olarak ziyaretçilerini bekliyor.